Πρωτοσέλιδα

«Η αποκαθήλωση μιας εικόνας» Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης

Φίλλιπος Sherrard

 

Έτσι είχαν τα πράγματα όταν, την Παρασκευή 23 Μαρτίου 1453, ο νέος σουλτάνος ​​Μωάμεθ Β' ξεκίνησε από την Αδριανούπολη για την Κωνσταντινούπολη με 12.000 Γενίτσαρους, αυτά τα «νέα στρατεύματα» που σχηματίστηκαν το 1326, για να αποτελέσουν μια ελίτ θρησκευτικό-στρατιωτική αδελφότητα υπείκοντας σε ένα μισογαμικό ασκητικό κανόνα που προέρχεται από εκείνον του δερβίση αγίου Χατζή Μπεκτάς, και της οποίας τα μέλη είχαν στρατολογηθεί, με μια εφευρετικότητα που θα πρέπει να λογίζεται αξιοθαύμαστη κάνοντάς τη να φαίνεται λιγότερο σατανική, όχι από Τούρκους, αλλά από τα ευρωστότερα αρσενικά παιδιά των Χριστιανών υπηκόων του Σουλτάνου. Οι διπλωματικές διαπραγματεύσεις μεταξύ του Αυτοκράτορα και του Σουλτάνου είχαν φτάσει σε αδιέξοδο. «Όπως είναι σαφές», έγραψε ο αυτοκράτο...

 

Τα Λήμματα του Νίκου Καζανζάκη στο Εγκυκλοπαιδικόν Λεξικόν Ελευθερουδάκη

Γιώργος Βαρθαλίτης

 

Όταν ήμουν έφηβος, αλλά και αργότερα, προσπαθώντας να «μυηθώ» στον χώρο του πνεύματος, αναζητούσα οδηγούς που θα με εισήγαγαν στην πολιτεία των ιδεών. Ο ουρανός της τέχνης και της σκέψης, όχι λιγότερο συναρπαστικός από τ...

Αντιεθνικισμός και αυτοκρατορίες: οι παρερμηνείες και τα αδιέξοδα της μεταμοντέρνας ιστοριογραφίας

Σπύρος Κουτρούλης

 

Είναι ενδιαφέρον ότι μετά την άνοδο της παγκοσμιοποίησης, που επιδιώκει να αφαιρέσει από τα έθνη κάθε ισχύ, εμφανίζονται οι θεωρίες που προσπαθούν να τα απαξιώσουν, να τα σχετικεύσουν και να τα ερμηνεύσουν ως νεώτερες τεχ...

(Π. Κονδύλης) 2010-2016 Ευκαιρίες & χίμαιρες Η ελληνική διανόηση απέναντι στην Κρίση

Δ​εκαοχτώ χρόνια​ από τον θάνατο του κορυφαίου Έλληνα στοχαστή ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΟΝΔΥΛΗ (1943-1998) το περιοδικόιαία Νέο Πλανόδιον σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Συντηρητικής Πολιτικής διοργάνωσαν συμπόσιο αφιερωμένο στη σκέψη του. 


Το Σάββατο 9 Απ...

Επίμετρο στο αφιέρωμα στον Ρενέ Ζιράρ

Θεόδωρος I. Ζιάκας

Εκ προθέσεως, η προσέγγισή μου στο έργο του Ζιράρ υπήρξε περιοριστικά «κοινωνιο-οντολογική» και «επιστημολογική». Το όποιο έλλειμμα αναφοράς στα θρησκευτικά του συμφραζόμενα το κάλυψαν οι εκτεταμένες θεολογικές αποτιμήσεις τ...

Μηνάς Γρηγοράτος *

Στην ταινία ΜΙΣΑΛΛΟΔΟΞΙΑ (Intolerance), την μεγαλειώδη τρίωρη υπερπαραγωγή του 1916, ο D.W. Griffith αφηγείται τέσσερις διαφορετικές αλλά παράλληλες ιστορίες: την πτώση της προϊστορικής Βαβυλώνας, την Σταύρωση του Ιησού, την σφαγή του Αγίου Βαρθολομαίου στη μεσαιωνική Γαλλία, και την αμερικανική κοινωνία των πουριτανών, εγκληματιών και καπιταλιστών στις αρχές του 20ου αιώνα. Ο Griffith απέδειξε στην ταινία αυτή ότι η μυθοπλαστική αναπαράσταση μπορεί να κάνει χρήση τεραστίων σκηνικών κατασκευών, και να περιλαμβάνει όχι μόνο οικογένειες ή μια κοινωνία, αλλά διαφορετικές χιλιετίες και πολιτισμούς.

 

 

Η ρυθμική εναλλαγή

Για να το πετύχει ο Griffith συνέλαβε την σύνθεση των τεσσάρων αυτών διαφορετικών εποχών ως Μέρη μιας μεγάλης οργανικής Ενότητας. Τα μέρη εντάσσονται σε δυαδικές σχέσεις (άνδρες-γυναίκες, πλούσιοι-φτωχοί, κτλ) οι οποίες υπόκεινται σε συνεχείς μεταπηδήσεις μέσα στον ιστορικό χρόνο χάρις στο ρυθμό του παράλληλου μοντάζ.

Όμως εκτός από το ότι τα μέρη εντάσσονται σε δυαδικές σχέσεις, ισχύει επίσης ότι στην ταινία τα μέρη της μεγάλης ενότητας δρουν και αντιδρούν το ένα ως προς το άλλο ερχόμενα σε σύγκρουση, σε μονομαχία, καθώς είναι γνωστό ότι το οργανικό σύνολο τίθεται υπό συνεχή απειλή, λόγω των «δράσεων» που εμπεριέχονται στην πλοκή της ταινίας. Η επερχόμενη σύγκρουση αποκαλύπτει στον θεατή πώς υπερβαίνεται η ρήξη ή πώς αποκαθίσταται η οργανική ενότητα καθώς οι συγκλίνουσες «δράσεις» τείνουν προς το κοινό τέλος: ή να αντιστρέψουν την έκβαση της μονομαχίας, ή να διασώσουν την αθωότητα ή να αποκαταστήσουν την απειλούμενη ενότητα. Όλα αυτά επιτυγχάνονται μέσω του συγκλίνοντος μοντάζ χάρις στο οποίο εναλλάσσονται οι στιγμές δύο δράσεων που πρόκειται να ενωθούν. Και όσο περισσότερο συγκλίνουν οι δράσεις, τόσο πλησιάζει η ένωση, τόσο ταχύτερα γίνεται η εναλλαγή των σκηνών χάρις στο επιταχυνόμενο μοντάζ.

Οι τρεις παραπάνω μορφές ρυθμικής εναλλαγής [παράλληλο, συγκλίνον, επιταχυνόμενο μοντάζ] είναι αυτές που ο Griffith θεμελίωσε στην αμερικανική σχολή μοντάζ: τα διαφοροποιημένα μέρη που ανακατεύονται μέσω του παράλληλου μοντάζ είναι οι τέσσερις πολιτισμοί, οι ανταλλασσόμενες σχετικές διαστάσεις εκτείνονται από το κάστρο της Βαβυλώνας έως το εργοστάσιο του καπιταλιστή, οι συγκλίνουσες δράσεις δεν σχετίζονται μόνο εντός των συγκρούσεων κάθε πολιτισμού, αλλά και ανάμεσα στις συγκρούσεις διαφορετικών εποχών που, προς το τέλος της ταινίας, συγκλίνουν μέσω ενός επιταχυνόμενου μοντάζ το οποίο αντιπαραθέτει την Βαβυλώνα και την σύγχρονη Αμερική. Μετά από αυτή τη ρυθμική εναλλαγή που παρουσίασε ο Griffith στη ΜΙΣΑΛΛΟΔΟΞΙΑ, ποτέ ξανά στον κινηματογράφο δεν θα επιτευχθεί παρόμοια οργανική ενότητα από μέρη τόσο διαφορετικά και από δράσεις τόσο μακρινές.

 

Το «οργανικό» μοντάζ

Βέβαια, το μοντάζ δεν επινοήθηκε στη ΜΙΣΑΛΛΟΔΟΞΙΑ. Μπορούμε όμως με σιγουριά να πούμε ότι ο Griffith είναι ο μεγάλος θεμελιωτής του μοντάζ της αμερικανικής σχολής, του «οργανικού» μοντάζ. Αυτό του το αναγνώρισαν όλοι οι μεγάλοι σκηνοθέτες, ακόμη και οι σοβιετικοί. Έτσι, από τον Griffith και μετά, το «οργανικό» μοντάζ έγινε το κυρίαρχο συστατικό του αμερικανικού κινηματογράφου και κυριάρχησε η αφηγηματικότητα: μια Κατάσταση μεταμορφώνεται σε μια άλλη, μέσω του ρυθμού και του μοντάζ, με την μεσολάβηση μιας δυικής Αντίθεσης και με την σύγκλιση των Δράσεων.

Άρα δεν είναι σωστό να κατηγορούμε το μοντάζ της αμερικανικής σχολής ότι υποτάσσεται στην κινηματογραφική αφήγηση. Αντιθέτως, το σωστό είναι ότι η αφηγηματικότητα των αμερικανικών ταινιών απορρέει από το «οργανικό» μοντάζ που θεμελίωσε ο Griffith.

 

Μετά την ταινία αυτή και το οργανικό μοντάζ της αμερικανικής σχολής θα παρουσιάσουμε, σε αντιδιαστολή μ’ αυτό, το διαλεκτικό μοντάζ της σοβιετικής σχολής, το ποιητικό μοντάζ της γαλλικής προπολεμικής σχολής και το εντασιακό μοντάζ της γερμανικής εξπρεσιονιστικής σχολής.

 

* cinema.antifono [at] gmail.com πηγή: antifono.gr

 

People in this conversation

  • e

    Πού άραγε μπορούμε να βρούμε ολόκληρη την ταινία;

    0 Like

Leave your comments

Post comment as a guest

0
Your comments are subjected to administrator's moderation.
terms and condition.

Ελλάδα - Ιστορία - Γεωπολιτική

Πόντος & Μικρά Ασία: Η σημασία, η άρνηση και η υπονόμευση

Βλάσης Αγτζίδης

 
Η Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 σηματοδότησε την ολοκλήρωση μιας διαδικασίας εσωτερικών μετασχηματισμών της οθωμανικής αλλά και της ελλαδικής κοινωνίας.
 
Οι Νεότουρκ...

Φιλοσοφία - Επιστημολογία

Β. Σταυρόπουλος: Βυζαντινός Ιστορικός Σκεπτικισμός: Παρατηρήσεις στη Πολιτική Ιστορία του 12ου αιώνα

Βαγγέλης Σταυρόπουλος

 

Ανασύνθεση του παρελθόντος δεν σημαίνει αναγνώρισή του «με τον τρόπο που υπήρξε πραγματικά». Σημαίνει το άρπαγμα μιας μνήμης καθώς αστράφτει σε μια στιγμή κινδύνου.

...

Κοινωνία - Οικονομία 

Μ. Γ. Βαρδής: Η πολυπολιτισμικότητα και ο πραγματικός Χριστιανισμός [κάποιες σκέψεις]

Μανώλης Γ. Βαρδής

 

Περίπτωση 1. Η Γερμανική κοινή γνώμη είναι σοκαρισμένη από επιθέσεις σε δεκάδες γυναίκες στην Κολωνία την παραμονή της Πρωτοχρονιάς. Μεθυσμένες ομάδες νεαρών ανδρών- που δ...

 

Περί Τεχνών

Σ. Σόρογκας: Η τέχνη δεν έπαψε να έχει νόημα

Συνέντευξη του Σωτήρη Σόρογκα στο Άρδην (2005)

 

1. Εξακολουθεί να έχει νόημα η «τέχνη» στην εποχή μας ή έχει πλέον οριστικά υποκατασταθεί από την εμπορική ή εμπορευ­ματοποιημένη εικόνα;

Η ...

Θεολογία - Θρησκειολογία

π. Γ. Μεταλληνός: Κωνσταντῖνος ὁ Μέγας καὶ ἡ ἱστορικὴ ἀλήθεια

π. Γεώργιος Μεταλληνός 

 
Ἡ σωστὴ χρήση τῶν πηγῶν
Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἡ στάση τῶν ἱστορικῶν ἀπέναντι στὸ Μέγα Κωνσταντῖνο εἶναι ἀντιφατική. Γιὰ ἄλλους ὑπῆρξε μέγα αἴνιγμα ἢ στυγνὸς δολοφόνος ...

Κοσμολογία - Διαδίκτυο - Χάος

Π. Λιγομενίδης: Η Επιστήμη της Πληροφορίας και η ενότητα της γνώσης*

Πάνος Α. Λιγομενίδης

 

1. Καθημερινότητα και γνώση

Στα εκατό χρόνια που μόλις πέρασαν στην ιστορία αναπτύχθηκαν παράξενες και θεμελιωδώς συναρπαστικές ιδέες για τον χώρο και τον χρόνο, για ...

Βιολογία - Ψυχολογία - Εγκέφαλος

Η ετερότητα ως φυσική αρχή

Παντελής Σαββίδης

 
Κάποια στιγμή, για λόγους που ανάγονται στην ψυχολογία και την ψυχανάλυση, ο άνθρωπος αναρωτιέται ποιος είναι ο ίδιος και ποιοι είναι οι άλλοι.
 
Τα ερωτήματα ποιοι εί...

Επιστήμη vs Θρησκεία;

π. Δ. Στανιλοάε: Φως Χριστού Φαίνει Πάσι

π. Δημήτριος Στανιλοάε

 

(Δοκίμιο Ορθοδόξου φιλοσοφίας)

Η νεώτερη επιστήμη απέδειξε τη λογικότητα της ύλης. Τα άτομα δεν θεωρούνται πια, όπως συνέβαινε στην αρχαιότητα, άμορφα κομμάτια χωρί...

Τρόπος ζωής - Ανθρώπινες σχέσεις

Γ. Καστρινάκης: Ἡ αὐτάρκεια τοῦ Νάρκισσου

Γιργος Καστρινάκης

 

Στν περίπτωση τς νθρώπινης φυσικς ραιότητας,πολιτισμς πομς περιστοιχίζει φαίνεται νπεριέρχεται σμιὰ ἀπ’ τς χανέστερες διαπορήσεις του: Σ  δ υ ν α μ ...

Kινηματογράφος

Αλεξάντερ Σοκούροφ Masterclass Aθήνα 2016

Ο Αλεξάντερ Σοκούροφ μίλησε στο κοινό για τον εαυτό του, την πορεία του στην σκηνοθεσία, μοιράστηκε τις απόψεις του και την αίσθηση του πνεύματος της πραγματικότητας της αισθητικής και τις ...

 

Ἐτικέτες Συγγραφέων

Agamben   Alicin   Badiou   Barth   Bell   Berdyaef   Breck   Buntig   Chesterton   Clement Steiner   Dworkin   Elliot   Ellul   Evdokimov   Heidegger   Lacan   Lash   LeGoff   Lepeltier   Levinas   Losky   Malson   McGilchrist   Muse   Orwell   Pastoureau   Polony   Popper   Postman   Rawls   Rifkin   Sherrard   Skolimowski   Smith   Solzhenitsyn   Swartz   Szazs   Tarkofsky   Unger   Weil   Zirar   Zoja   Αγγελής Δ.   Αμάραντος Σ.   Ανδρουλιδάκης Α.   Ανδρουλιδάκης Κ.   Βαμβουνάκη Μ.   Βαρδής Μ.   Βαρθαλίτης Γ.   Βιρβιδάκης Στ.   Βραχνός Κ.   Γεωργίου Θ.   Γρηγοράτος Μ.   Διαμαντής Α.   Ζάχος Κ.   Ζιώγας Απ.   Ζουράρις Κ.   Ζώης Ι.   Ιωάννου Δ.   Ιωαννίδης Γ.   Καλογερόπουλος Α.   Καραμπελιάς Γ.   Καστρινάκης Γ.   Κατρούτσος Χρ.   Κιουρτσάκης Γ   Κομνηνός Στ.   Κονδύλης Π.   Κοσμόπουλος Δ.   Κουτρούλης Σ.   Κουτσουρέλης Κ.   Κούκος Σ.   Κυριαζόπουλος Σ.   Κωνσταντούδης Β.   Κόσσυβα Σ.   Λυγερός Ν.   Μαλεβίτσης Χ.   Μανουσέλης Σ.   Μαυρίδης Ν.   Μαυρόπουλος Δ.   Μητραλέξης Σ.   Μπάρλας Γ.   Μπαλτάς Δ.   Μπλάθρας Κ.   Ναξάκης Χ.   Νευροκοπλή B.   Ντόκος Γ.   Ξυδάκης Ν.   Παντούλας Θ.   Παπαγιάννης Α.   Παπαθανασίου Θ.   Πρεβελάκης Γ.Σ.   Σακελλαρίου Μ.   Σαλεμής Γ.   Σκλήρης Δ.   Σουφλέρης Στ.   Σταματελόπουλος Λ.   Σταυρόπουλος Β.   Σχοινάς Φ.   Τάσης Θ.   Τσιρόπουλος Κ.   Τσιτσίγκος Σ.   Φαραντάκης Π.   Φεραίος Χ.   π. Γιάγκου Β.   π. Γκανάς Ε.   π. Γοντικάκης Β.   π. Ζηζιούλας Ι.   π. Θερμός Β.   π. Παπαδόπουλος Χ.   π. Φάρος Φ.   JoelLipman.Com

Εισάγετε έγκυρο email για την εβδομαδιαία ενημέρωση. (Ελέγχετε τα spam ή τα promotion emails σας)
Η εβδομαδιαία αντιφωνική επισκόπηση καταχωρείται συνήθως στα spam ή στα promotion emails σας.
Βασιλης Κολλιας
Υπάρχουν παρα πολλά ενδιαφερονα σημεια και τα βάζω καθως τα σκέφτομαι

1. Προς το τέλος αναφερεται...
Xωρίς ΟΝΟΜΑ
Πραγματικώς! Και αν κάτι λείπει σήμερα από την κοινωνία μας είναι η εντιμότης. Θερμά συγχαρητήρια (κ...
HolyJoy
Καθώς διάβαζα το άρθρο, μου ήρθε στο μυαλό ένα απόσπασμα από το έργο του Σαίξπηρ "Μάκβεθ" το οποίο ο...
Μανώλης Βαρδής
Αφιερωμένο στη σκέψη του Παν. Κονδύλη; Έχω την εντύπωση ότι έλειπε η σκέψη του από το πάνελ
Vassilis Kollias
Μπορει να αξιζει η αντιπαραβολη:

Η γέννηση της συγχρονης προοπτικής στη Φλωρεντια
https://vimeo....
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΠΙΓΓΟΣ
Η εξαίρετη ανάλυση του θυσιαστικού μηχανισμού του Ζιράρ ως τρόπου ίδρυσης συλλογικών υποκειμένων μας...
Vassilis Kollias
λιγο πριν το 40ο λεπτο
"ολη η φυση κατασκευαζεται. .. ζουμε σε ενα συμπαν το οποιο κατασκευαζεται δ...

Βιντεοθήκη